Hırsız alarm sistemleri: EN 50131'e göre 1'den 4'e güvenlik dereceleri

EN 50131 neyi düzenler ve güvenlik derecesi neden belirleyicidir?

EN 50131 standart serisi, Avrupa'da hırsız ve soygun alarm sistemlerine yönelik gereklilikleri tanımlar. Temelinde dört güvenlik derecesi bulunur: Risk ne kadar yüksek ve beklenen saldırgan ne kadar becerikliyse derece de o kadar yüksek olur. Evler ve birçok küçük ofis için genellikle 2. derece yeterlidir; değerli varlıkları olan işletmeler çoğu zaman 3. dereceye ihtiyaç duyar, 4. derece ise yüksek güvenlikli alanlar içindir.

Seçilen derece, dedektörlerin ve kontrol panelinin sabotaja karşı ne kadar iyi korunduğunu, yedek gücün ne kadar süre yetmesi gerektiğini ve iletim yolunun ne kadar güvenilir olması gerektiğini belirler. Temel kural şudur: Sistem en zayıf bileşeni kadar güçlüdür. 3. derece bir kontrol paneli 2. derece dedektörlerle birleştirildiğinde ilgili alanda 2. derece bir sistem ortaya çıkar.

Dört güvenlik derecesine genel bakış

Örnekler bir kural değil, yol göstericidir. Doğru derece bir risk değerlendirmesiyle belirlenir: Binada hangi değerler var, bina ne kadar korunaksız bir konumda ve birinin müdahale etmesi ne kadar sürer? Sigorta şirketleri de çoğu zaman asgari bir derece şart koşar.

Ortam sınıfları: Doğru yer için doğru dedektör

Derecenin yanı sıra dört ortam sınıfı vardır. Bunlar, bir bileşenin sıcaklık ve nem gibi hangi koşullara dayanması gerektiğini tanımlar. I. sınıf ısıtılan iç mekânları, II. sınıf merdiven boşlukları veya ısıtılmayan depolar gibi koşulları değişken iç alanları, III. sınıf korunaklı dış alanları, IV. sınıf ise korunaksız dış alanları kapsar. Bu nedenle I. sınıf bir iç mekân dedektörünün saçak altında veya ısıtılmayan bir garajda yeri yoktur.

Hangi dedektör ne için: PIR, çift teknoloji, cam kırılma, manyetik kontak

Hareket dedektörleri: PIR ve çift teknoloji

Pasif kızılötesi (PIR) dedektörler, odada hareket eden bir vücudun yaydığı ısıyı algılar. Kendini kanıtlamış ve uygun fiyatlı dedektörlerdir, ancak kötü konumlandırıldıklarında radyatörlere, doğrudan güneş ışığına veya sıcak hava akımlarına tepki verirler. Çift teknolojili dedektörler PIR'ı mikrodalga ile birleştirir ve yalnızca iki yöntem de bir şey algıladığında alarm verir. Bu, zorlu ortamlarda yanlış alarmları azaltır. 3. dereceden itibaren hareket dedektörlerinin, üzerlerinin kapatıldığını veya sprey ile körleştirildiğini de algılaması gerekir (anti-masking).

Cam kırılma dedektörleri

Akustik cam kırılma dedektörleri, kırılan camın kendine özgü sesini analiz eder ve kimse odaya girmeden hırsızlık girişimini bildirir. Ne kadar iyi çalıştıkları odaya bağlıdır: Kalın perdeler, lamine cam veya cam filmleri algılamayı etkileyebilir. Bu yüzden cam türü ve mesafeyle ilgili üretici bilgilerini kontrol edin.

Manyetik kontaklar ve sürgü kontakları

Kapı ve pencerelerdeki manyetik kontaklar açılmayı bildirir. Kilit karşılığındaki sürgü kontakları ise bir kapının gerçekten kilitli olup olmadığını da gösterir. Yüksek derecelerde, harici bir mıknatısla kolayca kandırılamayan kontaklar kullanılır.

Alarmı kurma ve devre dışı bırakma: Günlük kullanım için yöntemler

Bir alarm sistemi ancak her seferinde güvenilir biçimde kurulduğunda, yani devreye alındığında korur. Bu nedenle kullanım, işletmenizin işleyişine uygun olmalıdır. Şu yöntemler kendini kanıtlamıştır:

• Tam kurma: Tüm dedektörler etkindir ve binada kimse yoktur. Alarm dışarıya bildirilir.
• Kısmi kurma: Yalnızca bina kabuğu etkindir; örneğin evde gece veya geç vardiyalarda. İçerideki kişiler serbestçe hareket edebilir.
• Bölümler: Satış alanı, ofis ve depo gibi ayrı bölümler birbirinden bağımsız kurulur; örneğin birden fazla kiracı olduğunda.
• Zorunlu kurma mantığı: Sistem yalnızca izlenen tüm kapı ve pencereler kapalıyken kurulabilir; kurulu bir bölüme de önce devre dışı bırakılmadan girilemez. Almanca konuşulan ülkelerde yerleşik bir planlama prensibi olan bu yöntem Zwangsläufigkeit olarak bilinir. Birçok kullanım hatasını önler.
• Kullanım: Kişisel kodlu tuş takımı, transponder, uygulama veya geçiş kontrol sistemi üzerinden. Giriş gecikmeleri pratikte mümkün olduğunca kısa olmalıdır.

EN 50136'ya göre alarm iletimi: Alarm nereye gider?

Siren caydırır, ancak tek başına bir müdahale başlatmaz. Önemli olan alarmı kimin aldığıdır. EN 50136 serisi alarm iletim sistemlerini tanımlar ve bunları tek iletim yolu (SP1 ile SP6 arası) ve iki bağımsız iletim yolu (DP1 ile DP4 arası) için kategorilere ayırır. Daha yüksek kategoriler, bir iletim yolunun kesildiğinin ne kadar hızlı fark edileceği gibi konularda daha sıkı şartlar koyar. Hangi kategorinin gerektiği, dereceye ve sigorta şirketinizin şartlarına bağlıdır.

Temelde iki seçenek vardır. Ya siz uygulama, arama veya SMS ile bilgilendirilir ve müdahaleyi kendiniz üstlenirsiniz. Ya da sistem alarmı, seçtiğiniz bir güvenlik şirketinin alarm izleme merkezine iletir. Bu merkezde 7/24 personel bulunur ve merkez geri arama, devriye ekibi gönderme veya polise haber verme gibi önceden kararlaştırılmış bir eylem planına göre hareket eder.

Bir alarm izleme merkeziyle çalışacaksanız EN 50518'e göre sertifikalı bir merkez tercih edin. Anlık bildirim pratiktir, ancak gece okunacağını kimse garanti etmez. Uygulamada internet ve mobil ağ üzerinden paralel iletim iyi sonuç verir.

Modern kontrol panelleri ağa bağlı olduğundan, port yönlendirme olmadan ayrı bir ağ segmentinde çalışmalıdır. Güvenlik teknolojisi ile BT güvenliğinin neden birlikte ele alınması gerektiğini fiziksel ve siber güvenliğin birleşimi yazımızda anlatıyoruz.

Yanlış alarmları önleyin, sigortayı erkenden dahil edin

Yanlış alarmlar sinir bozar, duruma göre müdahale masrafına yol açar ve en önemlisi güveni zedeler: Sık sık boşuna yola çıkan biri, bir sonraki alarmı daha az ciddiye alır. Tipik nedenler kullanım hataları, kötü konumlandırılmış dedektörler ve eksik bakımdır. Şu önlemler yardımcı olur:

• Dedektörleri odaya uygun seçin ve radyatörlere, pencerelere veya havalandırmalara doğru yöneltmeyin.
• Tüm kullanıcılara kısa bir eğitim verin ve her birine kişisel bir kod veya transponder tanımlayın.
• Zorunlu kurma mantığını ve kısa ama pratik gecikme sürelerini ayarlayın.
• Alarmları doğrulayın; örneğin ikinci bir dedektörün onayıyla veya video doğrulama ile.
• Kablosuz dedektörlerin pillerini ve kontrol panelinin yedek aküsünü zamanında değiştirin.

Sigorta şirketinizin şartlarını planlama başlamadan önce netleştirin ve yazılı olarak alın: istenen derece, bileşenlerin ve kurulumu yapan firmanın sertifikası, iletim yolu ve kategorisi, alarm izleme merkezine bağlantı ve bakım aralıkları. Bunu ancak kurulumdan sonra kontrol eden, pahalı ek yatırımlarla veya hasar durumunda teminat tartışmalarıyla karşılaşabilir.

Bakım ve sonraki adımlar

Alarm sistemi kurulup unutulacak bir cihaz değildir. En az yılda bir kez, dereceye ve sigortaya göre daha sık, dedektörler yürüme testiyle kontrol edilmeli, sirenler ve aküler test edilmeli, izleme merkezine iletim denenmeli ve yazılım güncellenmelidir. Aynı derecede önemli olan, ayrılan çalışanların kodlarını ve transponderlarını silmek ve binadaki tadilatları planlamaya yansıtmaktır.

Yeni bir sistem planlıyor veya mevcut sisteminizi kontrol ettirmek istiyorsanız Q-entra, risk değerlendirmesinden kuruluma ve seçtiğiniz alarm izleme merkeziyle koordinasyona kadar EN 50131'e uygun alarm sistemleri konusunda size destek olur.